Sobota 8:00–18:00

Niedziela 8:00–17:30

Pon.–pt. po umówieniu telefonicznym

Przed przyjazdem zadzwoń: 535 952 139

Patent strzelecki – warunki, przebieg egzaminu i co daje

Uczestnicy zawodów strzelają w postawie leżącej na zadaszonych stanowiskach

Patent strzelecki to dokument Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego, który potwierdza, że masz kwalifikacje do uprawiania sportu strzeleckiego. Dostajesz go po zdaniu egzaminu z teorii i ze strzelania. Podejść może osoba pełnoletnia, która od co najmniej miesiąca należy do klubu z licencją PZSS. Patent otwiera drogę do licencji zawodniczej, a razem z nią do pozwolenia na broń do celów sportowych.

Skąd się wziął patent

Patent ma oparcie w ustawie o broni i amunicji. Artykuł 10b mówi, że uprawianie sportów strzeleckich wymaga odpowiednich kwalifikacji potwierdzonych dokumentem oraz przestrzegania zasad bezpieczeństwa. Dokument wydaje polski związek sportowy po egzaminie. W strzelectwie sportowym jest nim Polski Związek Strzelectwa Sportowego, a dokument nosi nazwę patentu strzeleckiego.

Ustawa ustala trzy rzeczy wprost:

  • za przeprowadzenie egzaminu pobiera się opłatę w wysokości 400 zł,
  • związek nie może wymagać członkostwa w klubie dłuższego niż miesiąc, żeby dopuścić do egzaminu,
  • dokument potwierdza kwalifikacje potrzebne do ubiegania się o pozwolenie na broń do celów sportowych.

Szczegóły egzaminu zapisuje Regulamin patentowy PZSS. Na jego tekście jednolitym opiera się dalsza część tego wpisu.

Kto może podejść do egzaminu

Regulamin patentowy (§ 11) wymienia warunki dopuszczenia:

  • ukończone 18 lat,
  • polskie obywatelstwo albo miejsce stałego pobytu w Polsce,
  • członkostwo w klubie strzeleckim z ważną licencją klubową PZSS, trwające co najmniej miesiąc,
  • osobisty zapis na egzamin w systemie PZSS,
  • złożenie wniosku o patent w dniu egzaminu.

Miesiąc członkostwa liczy się od chwili zarejestrowania w systemie związku. Egzamin zdaje się wyłącznie w województwie, w którym ma siedzibę Twój klub macierzysty (§ 15). Dla członka klubu z Konina oznacza to egzamin w Wielkopolsce.

Regulamin przewiduje dwa wyjątki od wymogu członkostwa. Mogą z nich skorzystać osoby z licencją sędziowską, skierowane przez Kolegium Sędziów PZSS, oraz osoby z licencją trenerską, skierowane przez dyrektora sportowego związku (§ 11 ust. 3).

Szkolenie wstępne w klubie

Zanim podejdziesz do egzaminu, przechodzisz szkolenie wstępne w klubie macierzystym (§ 9). Szkolenie kończy się egzaminem próbnym. To dobry moment, żeby oswoić się z bronią, z komendami prowadzącego i z tarczą, zanim przyjdzie dzień właściwego egzaminu.

Część teoretyczna

Egzamin patentowy składa się z części teoretycznej i praktycznej, a patent dostaje się tylko po zdaniu obu (§ 11 ust. 1 i § 18).

Test teoretyczny ma 10 pytań, po dwa z pięciu dziedzin:

  1. ustawa o broni i amunicji,
  2. zasady bezpieczeństwa,
  3. przepisy sportu strzeleckiego,
  4. budowa broni,
  5. przepisy karne o przestępstwach z użyciem broni.

Na test masz 20 minut. Zaliczasz, gdy odpowiesz dobrze na co najmniej 9 pytań, przy czym cztery pierwsze, z ustawy i z bezpieczeństwa, muszą być bezbłędne (§ 19). Odpowiedzi zaznacza się na osobnej karcie, nie na arkuszu z pytaniami.

Część praktyczna

Część praktyczna ma trzy elementy (§ 20):

  1. znajomość zasad obowiązujących na strzelnicy i ogólnych zasad bezpieczeństwa,
  2. sprawdzian bezpiecznego obchodzenia się z bronią w każdej zdawanej dyscyplinie,
  3. test strzelecki, osobny dla każdej dyscypliny.

Regulamin otwiera ogólne zasady bezpieczeństwa wymogiem, który znasz z każdej strzelnicy: każdą broń traktuje się jak załadowaną.

Patent zdaje się w trzech dyscyplinach:

  • pistolet – pistolet i rewolwer,
  • karabin – karabin jednostrzałowy, powtarzalny i samopowtarzalny, także karabinek na amunicję pistoletową,
  • strzelba gładkolufowa – jedno- i dwulufowa, także typu bok, z mechanizmem pompowym i samopowtarzalna.

Testy strzeleckie i progi zaliczenia

Regulamin podaje testy dla każdej dyscypliny. Organizator wybiera co najmniej jeden z nich na dany egzamin, a kandydat zdaje jeden test w dyscyplinie.

DyscyplinaTestWarunek zaliczenia
Pistolet5 strzałów z 25 m w 5 minutco najmniej 4 przestrzeliny w kole o średnicy 15 cm
Karabin5 strzałów z 50 m w postawie leżącejco najmniej 4 przestrzeliny w kole o średnicy 5 cm
Karabin5 strzałów z 25 m w postawie stojącejco najmniej 4 przestrzeliny w kole o średnicy 10 cm
Strzelbatrap, 5 do 10 strzałów do rzutkówco najmniej 2 trafione rzutki
Strzelba5 celów reaktywnychco najmniej 4 trafione cele

Progi nie wymagają mistrzostwa. Sprawdzają, czy panujesz nad bronią i umiesz położyć strzały w jednym miejscu.

Jeśli jedna dyscyplina się nie uda, patent dostajesz na te, które zdałeś (§ 4 ust. 2). Pozostałą możesz dopisać na kolejnym egzaminie.

Kto przeprowadza egzamin

Egzamin przeprowadza komisja powołana przez prezesa PZSS na wniosek wojewódzkiego związku strzelectwa sportowego. Komisja ma co najmniej cztery osoby. Trzy z nich muszą mieć ważną licencję PZSS: sędziego co najmniej II klasy, instruktora albo trenera. Przewodniczący pochodzi spośród sędziów (§ 12). Egzamin powinien być nagrywany, a nagranie przechowuje się co najmniej trzy miesiące (§ 14).

Co daje patent

Patent uprawnia do złożenia przez klub wniosku o licencję zawodniczą. Gdy spełnisz dodatkowe warunki związku, możesz też ubiegać się o licencję sędziowską, trenerską albo instruktorską. Patent jest wreszcie potrzebny do wniosku o pozwolenie na broń do celów sportowych (§ 5).

Sam patent nie daje prawa do kupna broni. To jeden z kilku kroków. Pozostałe to licencja, badania lekarskie i psychologiczne oraz wniosek do komendanta wojewódzkiego Policji.

Na jak długo

Patent wydaje się bezterminowo, osobno dla każdej zdanej dyscypliny (§ 3). Jest jednak jedno zastrzeżenie, o którym łatwo zapomnieć: patent wygasa, jeśli w roku jego nadania albo do 31 grudnia roku następnego nie złożysz wniosku o żadną licencję – zawodniczą, sędziowską, trenerską ani instruktorską (§ 6a). Patent można też stracić prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym (§ 6).

Myśliwi mają krótszą drogę

Osoba, która zdała egzamin w Polskim Związku Łowieckim, może dostać patent w dyscyplinie strzelba gładkolufowa bez części praktycznej (§ 4 ust. 3).

Patent w klubie przy naszej strzelnicy

Przy strzelnicy w Potażnikach działa klub strzelecki Muszkiet z licencją PZSS. Na treningi przyjeżdżają do nas strzelcy z Konina, a także z Koła, Słupcy i Turku. W klubie przechodzi się szkolenie wstępne, które regulamin stawia przed egzaminem.

Podstawa prawna

  • Ustawa z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, tekst jednolity Dz.U. z 2024 r. poz. 485: art. 10b.
  • Regulamin patentowy Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego, tekst jednolity przyjęty uchwałą Zarządu PZSS nr 47: § 3, 4, 5, 6, 6a, 9, 11, 12, 14, 15, 18, 19, 20.